Video wstępniak
Dodam niedługo
e-book a niniejszy kurs
Od czasu, gdy napisałem ebook, świat generatywnego AI się mocno zmienił i rozszerzył.
Główne rzeczy tam zawarte są nadal aktualne, ale dziś ma mała firma jeszcze większe możliwości, korzystając cały czas, z podstawowych narzędzi czyli Chata lub, od jakiegoś czasu dedykowanej aplikacji na komputer – lub telefon.
W poniższej lekcji, zapoznam was z grubsza, z najpopularniejszymi obecnie rozwiązaniami, ale patrząc z góry, w następnych lekcjach, będziemy się zagłębiać bardziej szczegółowo, konfigurować, tworzyć asystentów, dziś przedstawiam po prostu rynek.
Zanim kupisz abonament
Większość opisanych aplikacji ma plan bezpłatny. Na początku wystarczy, aby sprawdzić sposób prowadzenia rozmowy, jakość odpowiedzi oraz podstawową pracę z dokumentami. Płatny plan ma sens dopiero wtedy, gdy narzędzie zaczyna oszczędzać realny czas albo bezpłatne limity przeszkadzają w pracy (lub też, darmowa wersja nie ma potrzebnych nam opcji).
Cena również nie mówi wszystkiego. Za podobną kwotę możemy dostać bardzo różne zestawy możliwości: generowanie obrazów, analizę dokumentów, rozbudowany research, integrację z pocztą, przestrzeń projektową albo aplikację pracującą z plikami na komputerze.
Ważne: ceny i zawartość planów zmieniają się szybko. Dane poniżej zostały sprawdzone 20 sierpnia 2026 roku. Przed zakupem sprawdź cenę, podatek, limity oraz dostępność funkcji na oficjalnej stronie dostawcy.
Szybkie porównanie poszczególnych modeli / aplikacji
| Aplikacja | Dostawca | Plan bezpłatny | Najważniejszy plan płatny | Komputer | Dla kogo |
|---|---|---|---|---|---|
| ChatGPT | OpenAI, USA | Tak | Plus: 20 USD miesięcznie | Windows i macOS | Najbardziej uniwersalny początek |
| Gemini | Google, USA | Tak | Google AI Pro: cena lokalna, około 20-22 EUR w części krajów UE | Gemini na macOS, integracja z Chrome oraz Antigravity na Windows, macOS i Linux | Firmy pracujące w usługach Google, także na lokalnych folderach |
| Claude | Anthropic, USA | Tak | Pro: 20 USD miesięcznie | Windows i macOS | Dokumenty, analiza, pisanie i praca koncepcyjna |
| Mistral Vibe | Mistral AI, Francja | Tak | Pro: 14,99 USD miesięcznie bez podatku | Web, urządzenia mobilne, terminal i edytory | Europejska alternatywa i szerokie integracje |
| Kimi | Moonshot AI, Chiny | Tak, podstawowy czat K2.6 | Pakiety od 49 CNY miesięcznie | Web i aplikacje mobilne | Długi kontekst, research, dokumenty i zadania agentowe |
| Z.ai | Zhipu AI / Z.ai, Chiny i Singapur | Tak, zależnie od aktualnej oferty | Plany i limity zależne od produktu | Web oraz ZCode dla zadań programistycznych | GLM-5.2, długi kontekst i zadania wieloetapowe |
ChatGPT – najbardziej uniwersalny punkt startowy

ChatGPT jest najbardziej rozpoznawalną aplikacją tej grupy. Można przez nią prowadzić zwykłe rozmowy, analizować pliki, wyszukiwać informacje, tworzyć obrazy, pracować głosowo oraz wykonywać bardziej rozbudowane zadania.
Jego dużą zaletą jest szerokość zastosowań. Ta sama aplikacja może pomóc napisać wiadomość, przeanalizować arkusz, przygotować dokument, stworzyć grafikę albo pracować z innymi usługami. Nie oznacza to, że w każdym zadaniu będzie najlepsza, ale dla osoby, która chce zacząć od jednego narzędzia, jest rozsądnym wyborem.
Aplikacja desktopowa ChatGPT
ChatGPT ma aplikację na Windows i macOS. Wersja desktopowa może działać obok innych programów, korzystać z udostępnionych plików i, po nadaniu odpowiednich uprawnień, pomagać w pracy wykonywanej na komputerze. Aktualna aplikacja łączy zwykły Chat, bardziej zadaniowy tryb Work oraz Codex przeznaczony głównie do pracy z oprogramowaniem.
Samo zainstalowanie aplikacji nie daje jej automatycznie dostępu do całego komputera. Użytkownik wskazuje foldery, pliki i funkcje, z których aplikacja może skorzystać. Warto nadawać tylko uprawnienia potrzebne do konkretnego zadania.
Pobierz ChatGPT | Sprawdź aktualne plany
Gemini – naturalny wybór dla użytkowników Google

Gemini jest szczególnie interesujący dla firm, które korzystają z Gmaila, Dysku Google, Dokumentów, Arkuszy i Kalendarza. Integracja z tym środowiskiem jest jego największą przewagą. Zamiast ręcznie przenosić informacje między aplikacjami, możemy pracować w ekosystemie, w którym dokumenty i poczta już się znajdują.
Gemini oferuje również Gems, czyli przygotowane do określonej roli wersje asystenta, analizę dokumentów, rozbudowany research, pracę z obrazami oraz generowanie multimediów. Do rodziny usług Google należy też NotebookLM, bardzo użyteczne narzędzie do pracy ze wskazanymi źródłami.
Gemini na komputerze
Od czasu napisania mojego e-booka sytuacja się zmieniła. Google udostępnił natywną aplikację Gemini na komputery Mac. Na Windows i macOS rozwijane jest również Gemini w Chrome, które może otrzymywać kontekst z otwartych kart przeglądarki.
Nie jest to jeszcze identyczny sposób pracy jak w aplikacjach ChatGPT czy Claude Desktop, ale w ekosystemie Google pojawiła się również ciekawa alternatywa: Google Antigravity.
Antigravity – techniczna alternatywa do pracy na plikach
Antigravity powstał przede wszystkim z myślą o programowaniu. Jest środowiskiem, w którym agent AI może planować zadania, używać narzędzi i pracować na plikach znajdujących się w folderach wskazanych przez użytkownika. Projekt nie musi jednak być repozytorium z kodem. Można dodać zwykły lokalny folder, dlatego Antigravity nadaje się także do szerszych zadań: porządkowania materiałów, tworzenia plików HTML i Markdown, przetwarzania danych czy wykonywania seryjnych zmian w dokumentach tekstowych.
To propozycja dla osób, które chcą dać agentowi zadanie obejmujące wiele plików, a nie tylko załączyć jeden dokument do rozmowy. Antigravity może działać bezpośrednio w wybranych folderach, korzystać z terminala i przeglądarki. Trzeba jednak zaakceptować bardziej techniczny interfejs i uważnie kontrolować zakres dostępu oraz proponowane operacje.
Ważne: lokalny folder nie oznacza lokalnego modelu. Pliki pozostają na dysku jako pliki robocze, ale treść potrzebna do wykonania zadania może zostać przesłana do chmurowego modelu Google. Antigravity domyślnie ogranicza agenta do folderów dodanych do projektu, jednak użytkownik nadal powinien udostępniać tylko potrzebny zakres i nie zaczynać od poufnych danych firmowych.
Otwórz Gemini | Sprawdź plany Google AI | Gemini na macOS | Pobierz Antigravity | Dokumentacja projektów i folderów
Claude – dokumenty, analiza i praca koncepcyjna

Claude jest produktem firmy Anthropic. W mojej pracy szczególnie dobrze sprawdza się przy dłuższych analizach, pisaniu, porządkowaniu materiałów, burzach mózgów i programowaniu. Nie oznacza to, że zawsze pokona pozostałe modele. Warto jednak dać mu to samo zadanie co ChatGPT lub Gemini i porównać sposób rozumowania oraz formę odpowiedzi.
Claude oferuje projekty, pracę z plikami, wyszukiwanie oraz połączenia z zewnętrznymi źródłami. Claude Desktop działa na Windows i macOS. Jego rozszerzenia desktopowe mogą łączyć aplikację z lokalnymi plikami, kalendarzem, pocztą oraz innymi narzędziami.
To dobry przykład różnicy między zwykłym czatem a aplikacją pracującą bliżej codziennego środowiska firmy. Zamiast kopiować każdy dokument do okna rozmowy, możemy pozwolić aplikacji odczytać wybrany materiał wtedy, gdy jest potrzebny.
Pobierz Claude Desktop | Sprawdź cenę Claude Pro
Mistral Vibe – europejska alternatywa

Mistral AI jest firmą francuską. Jej produkt znany wcześniej jako Le Chat działa obecnie pod nazwą Mistral Vibe. Oferuje czat, wyszukiwanie, pracę z dokumentami, generowanie obrazów, rozbudowane zadania oraz ponad sto konektorów do zewnętrznych usług.
Vibe jest interesującą opcją dla osób, które chcą sprawdzić europejskiego dostawcę. Mistral rozwija zarówno modele własne, jak i platformę, na której udostępnia modele pochodzące od innych twórców.
Ja osobiście bardzo cenię Mistrala, do wielu zadań są całkowicie wystarczające, oraz posiadają kapitalny moduł do skanowania dokumentów, mistral OCR.
Kolejny plus, to chmura mistrala jest w EU, co ze względów RODO od samego początku jest bezpieczniejsze, niż modele z USA.
Mistral nie ma aplikacji w stylu GPT czy Claude, ale ma konsolowy program VIBE, który również, może pracować lokalnie na komputerze i wykonywać różne działania.

Z mistrala korzystam w wersji free prywatnie, i takiego go pokażę.
Chiński model działający u europejskiego dostawcy
Mistral udostępnia obecnie model GLM-5.2 stworzony przez Z.ai. Dokumentacja opisuje go jako zewnętrzny model open-weight, hostowany przez Mistrala bez modyfikacji. To bardzo dobry przykład pokazujący, że pochodzenie modelu nie musi być tym samym co miejsce jego uruchomienia.
Gdy korzystamy z GLM bezpośrednio w Z.ai, dane przetwarza Z.ai. Gdy używamy tego modelu hostowanego przez Mistrala, usługę i infrastrukturę zapewnia Mistral. Model pozostaje chiński, ale zmienia się podmiot, któremu przesyłamy zapytanie, miejsce przetwarzania oraz warunki umowy.
W oficjalnej platformie Mistrala GLM-5.2 ma kontekst do miliona tokenów. Cena API wynosi obecnie 1,40 USD za milion tokenów wejściowych i 4,40 USD za milion tokenów wyjściowych. Dla zwykłego użytkownika ważniejszy będzie jednak abonament Vibe i limity dostępne w wybranym planie.
Sam jeszcze nie używałem, ale czytając testy można odnieść wrażenie, ze to bardzo silny model, dorównujący w kodowaniu modele Open AI oraz Anthopica.
Sprawdź ceny Mistrala | GLM-5.2 w Mistralu | Mistral Vibe | AI coding agent for terminal, IDE by Mistral.
Kimi – bardzo szybki rozwój modeli Moonshot AI
Kimi jest rozwijany przez Moonshot AI. Jeszcze niedawno poza Chinami pozostawał mniej znany niż DeepSeek, ale jego rozwój jest bardzo szybki. Aktualnym flagowym modelem jest Kimi K3, przeznaczony do długich zadań, pracy z wiedzą, programowania i rozumowania.
Producent deklaruje kontekst do miliona tokenów, natywne rozumienie obrazów oraz pracę z dokumentami i wideo. Kimi potrafi wykonywać rozbudowany research, tworzyć dokumenty biurowe i realizować zadania agentowe. W zwykłym czacie model K2.6 pozostaje bezpłatny, natomiast K3 i funkcje agentowe korzystają z kredytów dostępnych w planach płatnych.
Aktualne miesięczne pakiety Kimi kosztują 49, 99, 199 lub 699 juanów. Różnią się liczbą kredytów, dostępem do Kimi Code, agentów, pracy równoległej oraz długością kontekstu. Dla polskiego właściciela małej firmy nie jest to jeszcze najbardziej oczywisty wybór, ale warto wiedzieć, że technologiczna czołówka nie ogranicza się do firm amerykańskich.
Sprawdź plany Kimi | Poznaj Kimi K3
GLM-5.2 i Z.ai
GLM-5.2 jest flagowym modelem Z.ai przeznaczonym do długich, wieloetapowych zadań. Oferuje kontekst do miliona tokenów i został zaprojektowany między innymi z myślą o programowaniu, pracy agentowej i dużych projektach, w których model musi utrzymać ciągłość przez wiele kroków.
Można korzystać z niego bezpośrednio przez Z.ai, plany programistyczne i API, ale również za pośrednictwem innych dostawców, takich jak Mistral. To daje użytkownikowi wybór nie tylko modelu, lecz także infrastruktury i warunków przetwarzania danych.
Nie będziemy w tym kursie oceniać modeli wyłącznie na podstawie rankingów. Model, który świetnie wypada w testach programistycznych, nie musi być najlepszym narzędziem do pisania wiadomości dla klientów małej firmy. Najważniejszy jest test na prawdziwym, dobrze opisanym zadaniu.
Oficjalne informacje o GLM-5.2
Aplikacja desktopowa nie oznacza modelu lokalnego
To rozróżnienie jest szczególnie ważne przy danych biznesowych. Aplikacja desktopowa może otwierać dokument znajdujący się na komputerze i zapisać wynik w lokalnym katalogu. Dzięki temu nie zawsze musimy ręcznie wysyłać cały plik do biblioteki dostawcy.
Nie oznacza to jednak, że treść dokumentu nigdy nie opuszcza komputera. Jeżeli model działa w chmurze, musi otrzymać informacje potrzebne do przygotowania odpowiedzi. Aplikacja może więc przesłać odpowiednie fragmenty dokumentu, obraz ekranu albo inny kontekst do serwera dostawcy.
Plik lokalny nie oznacza modelu lokalnego.
Model lokalny jest uruchomiony na Twoim sprzęcie i może przetwarzać dane bez wysyłania ich do zewnętrznej usługi. To jednak osobny temat, któremu poświęcimy późniejszą lekcję. Pokażę w niej narzędzia takie jak LM Studio i Ollama oraz modele Qwen, Mistral, Gemma i inne rozwiązania open-weight.
Pięć pytań o bezpieczeństwo danych
Zanim przekażesz aplikacji cennik, umowę, bazę klientów albo firmową procedurę, odpowiedz na pięć pytań:
- Kto obsługuje aplikację? Producent modelu nie zawsze jest dostawcą usługi.
- Gdzie przetwarzane są dane? Kraj pochodzenia modelu nie musi być krajem, w którym działają serwery.
- Czy rozmowy i pliki są przechowywane? Sprawdź historię, retencję oraz możliwość usuwania danych.
- Czy dane mogą być wykorzystane do ulepszania modeli? W planach indywidualnych często zależy to od ustawień konta.
- Czy istnieje plan firmowy albo API z lepszymi warunkami? Plany Business, Team, Enterprise i część usług API zwykle mają inne zasady niż bezpłatny czat konsumencki.
W późniejszych lekcjach, albo jako niezależny wpis, spróbuję zebrać tego typu prawne informacje.
Przykłady różnic między planami
- OpenAI nie wykorzystuje domyślnie danych z ChatGPT Business, Enterprise i API do treningu swoich modeli.
- W indywidualnym ChatGPT wykorzystanie rozmów do ulepszania modeli zależy od ustawień użytkownika.
- Claude pozwala użytkownikowi konta konsumenckiego zdecydować, czy rozmowy mogą być wykorzystywane do ulepszania modelu. Produkty firmowe mają osobne warunki.
- W Mistral Vibe Free i Pro należy sprawdzić ustawienie pozwalające używać interakcji do treningu. Team i Enterprise są domyślnie z tego wyłączone.
- Kimi API deklaruje, że dane wejściowe i odpowiedzi nie są wykorzystywane do treningu. Nie wolno automatycznie zakładać, że identyczna zasada dotyczy zwykłego czatu konsumenckiego.
Praktyczna zasada: do pierwszych testów używaj danych przykładowych lub zanonimizowanych. Nie przesyłaj haseł, numerów kart, tajemnic przedsiębiorstwa ani zbędnych danych osobowych. Dostęp do folderu, poczty lub aplikacji ograniczaj do minimum potrzebnego do wykonania zadania.
Które narzędzie wybrać?
Nie ma jednej poprawnej odpowiedzi, ale na początek można przyjąć następujące wskazówki:
- ChatGPT – jeżeli chcesz jednego, szerokiego narzędzia do wielu różnych zadań.
- Gemini – jeżeli firma intensywnie korzysta z Gmaila, Dysku i Dokumentów Google. Antigravity warto sprawdzić, gdy zadanie obejmuje wiele plików w lokalnym folderze i nie przeszkadza Ci bardziej techniczny sposób pracy.
- Claude – jeżeli dużo czytasz, analizujesz, piszesz i pracujesz koncepcyjnie.
- Mistral Vibe – jeżeli chcesz sprawdzić europejskiego dostawcę i rozbudowane integracje.
- Kimi – jeżeli chcesz poznać nową czołówkę modeli, długi kontekst i rozbudowane funkcje agentowe, ale nie zaczynaj od poufnych danych.
- GLM-5.2 – jeżeli interesują Cię długie, złożone zadania albo chcesz zobaczyć, jak jeden model działa u różnych dostawców.
Możesz używać kilku aplikacji, ale na początku nie instaluj wszystkiego naraz. Nadmiar narzędzi szybko zamienia się w kolejne źródło chaosu. Wybierz jedno rozwiązanie główne i jedno porównawcze.
Ćwiczenie po lekcji
Załóż bezpłatne konto w dwóch wybranych aplikacjach. Nie podawaj jeszcze danych klientów ani poufnych dokumentów. W obu aplikacjach wpisz dokładnie to samo polecenie:
Prowadzę małą firmę w branży [WPISZ BRANŻĘ].
Moimi głównymi klientami są [WPISZ KLIENTÓW].
Najwięcej czasu zabierają mi [WPISZ POWTARZALNE CZYNNOŚCI].
Zadaj mi pięć pytań, które pozwolą Ci lepiej zrozumieć moją firmę.
Następnie zaproponuj trzy niewielkie zadania, w których AI może
oszczędzić mi czas już w tym tygodniu. Nie wymyślaj informacji,
których Ci nie podałem.
Porównaj odpowiedzi:
- Która aplikacja zadała lepsze pytania?
- Która podała bardziej realne pomysły?
- Która pisała prostszym i bardziej naturalnym językiem?
- Czy któraś zaczęła zgadywać szczegóły Twojej firmy?
- Z którą aplikacją wygodniej Ci się rozmawiało?
Na końcu wybierz jedno narzędzie, którego użyjesz w kolejnej lekcji. Nie musi to być decyzja na zawsze. Chodzi o to, aby przez chwilę nauczyć się dobrze jednego środowiska zamiast powierzchownie poznawać wszystkie.
Podsumowanie
ChatGPT, Gemini, Claude, Mistral Vibe, Kimi i Z.ai są aplikacjami chmurowymi, które mogą korzystać z różnych modeli i oferować różne zasady przetwarzania danych. Sama marka modelu nie wystarczy do oceny bezpieczeństwa. Trzeba wiedzieć, kto faktycznie obsługuje zapytanie, jaki plan wykorzystujemy i jakie ustawienia prywatności są aktywne.
Darmowy plan wystarczy, aby rozpocząć naukę. Abonament kupuj dopiero wtedy, gdy znasz konkretne zadanie i potrafisz ocenić wartość zaoszczędzonego czasu.